LEKCJA 23

Alles Gute zum Geburtstag!

Na dwudziestej trzeciej lekcji nauczysz się:

• słownictwa dotyczącego uroczystości rodzinnych – urodziny, święta tradycyjne
• składania życzeń na różne okazje
• z gramatyki: o trzecim przypadku w języku niemieckim – celownik (Dativ)
• z wiedzy o krajach niemieckojęzycznych: jakie prezenty daje się  w Niemczech

1. Czasowniki / Verben [werbn]:

schenken [szenken]  – podarować
geben [gejbn] – dawać
gratulieren [gratulirn] – gratulować
wünschen [wynszn] – życzyć
feiern [fajern] – świętować
einladen [ajnladn] – zapraszać
prosten [prostn]– wznosić toast
sich amüsieren [zyś amyzirn] – bawić się
stattfinden [sztatfindn] – odbywać się

2. Zwroty / Ausdrücke [ausdryke]:

Geburtstag feiern [geburtstak fajern] – świętować urodziny
zum Geburtstag gratulieren [cum geburtstak gratulirn] – składać życzenia z okazji urodzin
Geschenke bekommen/geben [geszenke bekomen/gejbn] – dostawać/dawać prezenty
Gäste einladen [geste ajnladn] – zaprosić gości
Kerzen anzünden [kercen anzyndn] – zapalić świeczki
Kerzen auspusten [kercen ałspustn] – zdmuchnąć świeczki
Geburtstagslied singen [geburtstaks lid zingn] – zaśpiewać sto lat
Prost! [prost] – na zdrowie
Zum Wohl! [cum wol] – na zdrowie
Lebehoch! [lejbehoh] – sto lat

3. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

der Geburtstag [geburtstak] – urodziny
das Geschenk [geszenk] – prezent
die Geburtstagsfeier [geburtstaksfaja] – przyjęcie urodzinowe
die Geburtstagstorte  [geburtstakstorte] – tort urodzinowy
das Geburtstagskind [geburtstakskynd] – solenizant
das Fest [fest] – święto, uroczystość
die Einladung [ajnladung] – zaproszenie
die Gäste [geste] – goście
die Wünsche [wynsze] – życzenia
der Jahrestag [jarestak] – rocznica
der Namenstag [namenstak] – imieniny
der Valentinstag [walentinstak] – walentynki
der Frauentag [frałntak] – dzień kobiet
der Muttertag [mutertak] – dzień matki
der Vatertag [fatertak] – dzień ojca
die Einweihungsparty [pajnwajungsparti] – parapetówka
die Tauffeier [tałffaja] – chrzciny
die Kummunion [komunion] – komunia
die Hochzeit [hohcajt] – ślub
die Verlobungsfeier [felobungsfaja] – zaręczyny
Ostern [ostern] – Wielkanoc
Weihnachten [wajnahtn] – Boże Narodzenie
der Heilige Abend [hajliga abent] - wigilia
Neues Jahr [nojes jar] – Nowy Rok
Silvester [silwesta] – sylwester
Apeil, April! [april] – prima aprilis

4. Życzenia na urodziny / Wünsche zum Geburtstag [wynsze cum geburtstak]:

Poniższe życzenia oznaczają: Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin!
Alles Gute zum Geburtstag!
Alles Liebe zum Geburtstag!
Ich wünsche dir alles Gute!
Alle guten Wünsche zum Geburtstag!
Herzlichen Glückwunsch zum Geburststag!
Zum Geburtstag viel Glück!
Ich gratuliere dir ganz herzlich!

5. Inne życzenia /Andere Wünsche [andere wynsze]:

Frohe Weihnachten!/ Fröhliche Weihnachten! – Wesołych Świąt Bożego Narodzenia!
Guten Rutsch ins Neue Jahr!  – Szczęśliwego Nowego Roku!
Frohe Ostern! – Wesołego Alleluja!
Herzlichen Glückwunsch zur Verlobung! – Najlepsze życzenia z okazji zaręczyn!
Beste Wünsche für die gemeinsame Zukunft! – Wszystkiego najlepszego na nowej drodze życia!
Alles Liebe zum Valentinstag! – Wszystkiego  najlepszego z okazji walentynek!

6. Grammatik – trzeci przypadek: celownik (Dativ):

Celownik to trzeci niemiecki przypadek i odpowiada na pytania:  wem? was? (komu? czemu?).
Dativ (celownik) występuje po wielu czasownikach, np.:
gratulieren – gratulować
geben – dawać
schenken – podarować
wünschen – życzyć
helfen – pomagać
zeigen – pokazywać
danken – dziękować

W trzecim przypadku, w celowniku, ulegają odmianie rodzajniki:
rodzaj męski               rodzaj żeński               rodzaj nijaki                liczba mnoga
dem                            der                                  dem                            den   +n*

*Do rzeczownika w liczbie mnogiej dodajemy końcówkę – n (die Kinder => den Kindern).

Na przykład:
Ich danke der Mutter. – Dziękuję  mamie. (komu?)

7. Krajoznawstwo/ Landeskunde [landeskunde]:

Was schenken die Deutschen zum Geburtstag?
In Deutschland wird gern das Geburtstagsgeschenk gebastelt. Deutsche investieren viel Zeit, ein schönes Geschenk selbst zu machen. Wenn das Geburtstagkind das Geschenk bekommt, ist es Brauch, dass es die Gabe sofort aufmacht.
Co dają Niemcy na prezent?
W Niemczech prezent urodzinowy robi się samemu. W zrobienie pięknego prezentu Niemcy inwestują dużo czasu. Kiedy solenizant otrzyma podarek, jest zwyczaj, że od razu go otwiera.
Interessante Geschenkideen finden Sie auf der Internetseite:/Interesujące pomysły na prezent można znaleźć na stronie: http://www.geschenkidee.de/geburtstagsgeschenke

ZADANIE/Aufgabe:

1. Ergänzen Sie die fehlenden Artikel im Dativ. Proszę uzupełnić brakujące rodzajniki w celowniku.

Was schenkst du

der

Mutter?

Wir helfen

den

Eltern gern.

Ich gratuliere

dem

Freund zum Geburtstag.

Uwe wünscht

dem

Kind alles Gute.

2. Wem geben Sie diese Geschenke? Ergänzen Sie. – Proszę uzupełnić, komu wręczyłaby Pani podane prezenty?

Das Buch gebe ich

der Freundin

Das Parfüm schenke ich

der Tante

Die Krawatte gebe ich

dem Opa

Den Geldbeutel schenke ich

dem Bruder

3. Was passt nicht? Co nie pasuje?

a) der Geburtstag        b) die Hochzeit    c) der Namenstag     d) der Valentinstag

Odpowiedź B

a) der  Heilige Abend  b) Silvester           c) Weihnachten        d) Ostern

Odpowiedź D

a) Geschenk geben     b)  bekommen     c)   schenken            d) Geschenk machen

Odpowiedź B

a) der Feiertag             b) die Feier          c)    der Arbeitstag    d) das Fest

Odpowiedź C

4. Wem geben Sie diese Geschenke? Ergänzen Sie. – Proszę uzupełnić, komu wręczyłaby Pani podane prezenty?

Wir wünschen – gratulieren – schenken dir alles Gute zum Geburtstag.

wünschen

Das Geburtstagskind macht – gibt – bekommt ein Geschenk.

bekommt

Ich möchte Sie zu meiner Geburtstagsfeier feiern – einladen – prosten.

einladen

Am 26. Mai feiert man den Namenstag – den Muttertag – den Vatertag.

den Muttertag

5. Schreiben Sie Wünsche anlässlich einer Feier. Proszę zapisać życzenia na podane okazje.

Geburtstag

Alles Liebe zum Geburtstag!

Neujahr

Guten Rutsch ins Neue Jahr!

Weihnachten

Frohe Weihnachten!

Hochzeit

Beste Wünsche für die gemeinsame Zukunft!