Język niemiecki dla opiekunek - metody nauki

Znajdź swój sposób nauki języka niemieckiego

Każda praca za granicą, nie tylko jako opiekunka osób starszych, wymaga znajomości języka obcego. Zdobycie odpowiednich umiejętności językowych niewątpliwie wiąże się z podjęciem wysiłku i systematyczną nauką. Każdy wie, że aby doskonalić język, trzeba w nim rozmawiać, czytać teksty i dużo słuchać. To jednak tylko podstawy. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że na naukę języka jest wiele różnorodnych sposobów, które można dopasować indywidualnie do siebie.

Dlatego, jeśli chcesz podjąć pracę za granicą, na przykład jako opiekunka osób starszych w Niemczech, powinnaś znaleźć metodę nauki dopasowaną do swoich preferencji i osobowości. Zebraliśmy zatem najpopularniejsze z metod nauki języków obcych i opisaliśmy je w przystępny sposób. Dotyczą one nie tylko nauki niemieckiego - mogą być stosowane także przy innych językach.

Wybierz metodę dla siebie

Od wielu lat tworzone są coraz to nowsze metody nauczania języków obcych. Szkoły językowe wciąż prześcigają się w reklamowaniu swoich usług. Obecnie coraz bardziej powiązane ze sobą stają się metody klasyczne i nowsze oraz narzędzia wsparcia, np. Internet, nagrania, multimedia, darmowe kursy językowe. Wybór odpowiedniej metody jest niezwykle ważny i zależny od wielu czynników. Warto na początku zdefiniować swoje potrzeby względem nauki języka obcego. Jeżeli celem jest umiejętność czytania literatury specjalistycznej w języku obcym, wówczas należy skupić się na gramatyce i tłumaczeniu. Jeśli celem nauki ma być opanowanie prostej komunikacji w celach turystycznych, najlepszym wyborem będzie metoda typowo komunikacyjna. Kolejnym czynnikiem jest dostosowanie metody do wieku. Małe dzieci nie będą zainteresowane zapamiętywaniem nudnych reguł gramatycznych, młodzież zdaje się cenić zajęcia dynamiczne, z kolei dorosłym nie musi odpowiadać metoda reagowania całym ciałem, która wymaga poczucia humoru i ruchliwości. Dobierając metodę nauczania trzeba też skupić się na cechach osobowościowych oraz możliwości dostępu do nowoczesnych materiałów nauczania. Oprócz metody, o skuteczności nauczania języka obcego decyduje odpowiednia motywacja do nauki. Właściwe nastawienie, poświęcenie czasu, otwieranie się i chęć do nauki pozytywnie wpływają na jej efektywność. Nie warto zniechęcać się do nauki porażką, a próbować wielu metod, aż do skutku.

Metoda gramatyczno-tłumaczeniowa

Do najstarszych metod można zaliczyć gramatyczno-tłumaczeniową, która została stworzona do nauki języków klasycznych - łaciny i greki. Dominuje w niej nauka reguł gramatycznych, transformacje zdań i tłumaczenia z języka ojczystego na obcy i na odwrót. Metoda oparta jest na analizie tekstów literackich i rozwija umiejętność poprawnego pisania. Nadrzędna jest tu rola nauczyciela, który występuje jako niekwestionowany autorytet w sprawach językowych. Zajęcia z kolei prowadzone są w języku ojczystym, nie nakłada się dużego nacisku na wymowę.
Metoda jest idealna dla osób, których celem jest czytanie literatury fachowej i pisanie posługując się danym językiem obcym.

Metoda bezpośrednia

Kolejnym etapem była metoda bezpośrednia, która powstała w latach osiemdziesiątych XIX wieku. Nastąpił wówczas radykalny zwrot w podejściu do nauki języka, a głównym celem nauczania stał się język mówiony. Typowymi technikami używanymi w tej metodzie są: zapamiętywanie dialogów, pytania i odpowiedzi, uzupełnianie dialogów, przekształcanie zdań, zastępowanie słowa w zdaniu innym słowem oraz zabawy gramatyczne. Gramatyka odgrywa tu minimalną rolę, za to liczy się swoboda wypowiedzi, słownictwo i wymowa.
Metoda bezpośrednia przydatna jest na początkowym etapie nauki języka. Dzięki niej można szybko zacząć mówić w języku obcym, poszerzając przy tym zasób słów oraz poprawiając jakość wypowiedzi.

Metoda audiolingwalna

To trzecia z kolei metoda, opierająca się na dialogach, które wykorzystują sytuacje z życia codziennego. Nacisk położony jest na słuchanie. Wykorzystywane jest założenie, że język jest stałym zbiorem zdań i struktur językowych, które są możliwe do wyuczenia. Metoda ta jest uzupełnieniem bezpośredniej i jako kolejna znacznie pomija gramatykę. Pomocne są materiały audio i wideo, które mają za zadanie zapoznać z wymową danego języka.
Metoda audiolingwalna przeznaczona jest dla tych, którzy szybko chcą opanować podstawy języka. Jest on niestety na tyle schematyczny, że często niemożliwy do zastosowania w sytuacjach życia codziennego.

Metoda audiowizualna

Jest to właściwie nie metoda, a technika, która wykorzystuje w czasie zajęć liczne pomoce techniczne, takie jak filmy, laboratoria językowe i nagrania dźwiękowe. Polega na powtarzaniu i utrwalaniu zasłyszanych zdań na różnych poziomach zaawansowania. Technika ta buduje więź w grupie, a powtarzane zwroty utrwalają się w pamięci w sposób przyjemny i niezauważalny.
Technika ta powinna być wykorzystywana jako uatrakcyjnienie zajęć, ponieważ wykorzystywana zbyt często daje nieusystematyzowaną i powierzchowną wiedzę.

Metoda kognitywna

To unowocześniona odmiana metody gramatyczno-tłumaczeniowej i zarazem zaprzeczenie audiolingwalnej. Nie uznaje wyuczonych poprzez ciągłe powtarzanie fraz. Celem tej metody jest dogłębne zrozumienie języka obcego oraz samodzielne tworzenie nowych i oryginalnych zdań na podstawie własnej kompetencji językowej. Zdania mają być tworzone tak, jak dzieje się to w przypadku języka ojczystego. Metoda polega na nauce gramatyki i rozumieniu jej, a błąd nie jest postrzegany jako coś złego. Jest to naturalna cecha każdego procesu uczenia się. Nauka podkreśla twórczy aspekt przyswajania języka obcego i jest systematyczna.
Metoda jest polecana osobom, których celem jest czytanie dzieł Goethego czy Szekspira w oryginale. Oznacza to, że potrzebne jest zrozumienie języka i bogata wiedza na temat gramatyki oraz słownictwa języka obcego.

Cicha metoda

Jej nazwa pochodzi od milczącej roli nauczyciela. W tej metodzie wymowa, gramatyka oraz słownictwo są tak samo ważne od początku nauczania. Zadaniem osób uczących się jest przejęcie roli nauczyciela, który prezentuje nowy materiał tylko raz. Celem takiego zabiegu jest tworzenie nowych fraz i odkrywanie możliwości, które drzemią w danym języku. Metoda ta stawia na samodzielność ucznia, jednak uczy gramatyki, słownictwa i przełamuje barierę językową.
Cichą metodę poleca się osobom otwartym, spontanicznym, które chcą brać odpowiedzialność za swoją naukę, a także preferują indywidualne odkrywanie języka.

Metoda Sita

Metoda łącząca nauczanie języka z technikami relaksacyjnymi. Podstawą sukcesu według jej twórców jest klimat zajęć, dlatego wykorzystuje się w niej ćwiczenia oddechowe, łagodną muzykę i inne sposoby na osiągnięcie rozluźnienia. Rozluźnienie bowiem ma na celu sprzyjać szybszemu zapamiętywaniu materiału. Nacisk kładziony jest przede wszystkim na słownictwo i komunikację, gramatyka jest przekazywana w minimalnym zakresie. Zaletą metody Sita jest bezstresowa atmosfera zajęć, poznawanie kultury kraju danego języka.
Metoda Sita jest dedykowana osobom, które cenią sobie relaks bardziej niż naukę języka.

Reagowanie ciałem

Metoda ta, podobnie jak w przypadku metody kognitywnej, na pierwszym miejscu stawia zrozumienie. Najważniejsza jest nauka słownictwa i składni zdania. Metoda ta działa podobnie jak nauka języka rodzimego - najpierw jest rozumienie, a dopiero później następuje mówienie. Według twórców tej metody pierwszym krokiem jest zrozumienie języka, a potem posługiwanie się nim. Bardzo podobną technikę opracował Maximilian Berlitz, od którego nazwiska powstała nazwa metody Berlitza. W trakcie nauki tą metodą język rodzimy jest rzadko używany, a znaczenie słowa przekazuje się przez gesty, mimikę i mowę ciała. Zaletą jest tu aktywizowanie obydwu półkul mózgowych, co prowadzi co szybszego uczenia się.
Metoda reagowania ciałem jest idealna dla osób twórczych, artystów, tancerzy, sportowców i aktorów.

Metoda komunikacyjna

Jest to najpopularniejsza obecnie metoda nauczania języków obcych, z którą zgodna jest większość współcześnie wydawanych podręczników. Język traktowany jest w tej metodzie jako narzędzie komunikacji społecznej. Ważna jest praca w grupie i rozmowa. Dlatego też często odgrywane są scenki i dialogi, używane są autentyczne materiały do czytania i słuchania. Wszystkie aspekty języka są ważne w metodzie komunikacji. Osoba nauczająca danego języka powinna kłaść nacisk na aktywność i funkcjonalność. Ważne jest bowiem wykorzystywanie języka w praktyce. Kultura wypowiedzi to kolejny istotny akcent tej metody. Od samego początku wprowadza się równocześnie czytanie, pisanie, słuchanie i mówienie. W odróżnieniu od innych metod, oceniana jest tu przede wszystkim płynność posługiwania się językiem obcym, a wiedza i postęp w nauce sprawdza się za pomocą testów, wypracowań i rozmów. Ciekawą odmianą metody komunikacji jest tzw. totalne zanurzenie. Polega ono na zorganizowaniu dnia w ten sposób, aby przez wiele godzin dziennie otaczać się danym językiem obcym. Zapewnia się wówczas dostęp do audycji telewizyjnych i radiowych, nagrań. Wszelkie rozmowy prowadzone są w docelowym języku obcym.
Metoda komunikacji jest polecana osobom otwartym, kształci bowiem wszechstronną sprawność językową. Jeśli chodzi o totalne zanurzenie, jest to metoda, która daje najlepsze efekty w stosunkowo niedługim czasie. Jest jednak bardzo wyczerpująca, wiąże się zazwyczaj z wyjazdem, trwa średnio 6 tygodni i jest metodą, która nie należy do najtańszych (około 8000 zł/ 1 tydz.)

Metoda Callana

Jest odmianą metody bezpośredniej, oparta na szybkiej i intensywnej wymianie pytań i odpowiedzi między lektorem a uczniem. Ma na celu wypracowanie prawidłowych nawyków językowych i automatyczność wypowiedzi. Proces nauczania polega na tym, że lektor wymawia każde pytanie dwa razy, a uczeń powtarza odpowiedź tak długo, aż uda mu się to zrobić bezbłędnie. W metodzie tej liczy się przede wszystkim rozumienie ze słuchu i poprawna wymowa. Początkowo metoda ta była używana w armii w celu szybkiego nauczenia żołnierzy obcego języka mówionego.
Metoda jest polecana osobom, które chcą poznać język obcy szybko i wyćwiczyć odpowiedni akcent. Jest idealna do nauki komend wojskowych.

Metoda Wilka

Jest to nowoczesna i konwersacyjna technika nauki języka obcego, która polega na wyłapywaniu błędów językowych. Zajęcia odbywają się w czteroosobowych grupach. Trwają 90 minut, a w tym czasie każdy uczestnik ma za zadanie wypowiedzieć 300 zdań. Jeżeli pojawią się w nich jakieś błędy, reszta jest zobowiązana do ich wskazania. Z zajęć prowadzonych tą metodą zapamiętuje się około 60 procent materiału. Należy jednak uważać, by nie utrwalić cudzych błędów.
Zaletą tej metody jest dość szybka nauka języka mówionego, a polecana jest osobom otwartym, które potrafią uczyć się na błędach.

Nowoczesne metody nauki

Oprócz wymienionych metod nauki języków obcych, powstają coraz nowsze. Jest nią np. nauka za pośrednictwem SMS-ów. To jedna z najnowszych technik nauki języka obcego. Kurs trwa 30 dni, a zamawia się go za pomocą smsa. Codziennie otrzymuje się porcję nowych słówek danego języka. Metoda ta nie jest droga, jednak nie ma pewności, ze kurs okaże się skuteczny. O tym decyduje motywacja i samoorganizacja ucznia. Istnieją także różnego rodzaju aplikacje na telefony lub tablety, które uczą języka krok po kroku. Popularność zyskują także kursy online, np. platformy e-learningowe lub kursy prowadzone przez Skypa. Na portalach internetowych można dodać ogłoszenie, wymiany nauki „język za język”. Jedna osoba przekazuje wiedzę z zakresu np. języka niemieckiego, a druga z języka hiszpańskiego. Tym sposobem obydwie korzystają, bez konieczności zapłaty. Jest też wiele osób, które podejmuje samodzielną naukę języka obcego. Niektóre kursy wykorzystują także rywalizację między uczestnikami kursów, bowiem potęguje ona motywację. Jedno jest pewne, wielość metod i technik nauczania zapewnia swobodny wybór i dostosowanie tej najlepszej.

    

ze stronki Prosenior

LEKCJA 43

Alles klar? - Wiederholung

Na czterdziestej trzeciej lekcji powtórzysz:

• słownictwo związane ze świętowaniem,
• z gramatyki: jak stosować czasowniki modalne w czasie przeszłym, dopełniacz oraz jak budować zdania z „obwohl”.

1. Wortschatz [woatszac] / Słownictwo:

1. Konjugieren sie bitte die Verben und ergänzen Sie die Lücken mit entsprechenden Wörtern. / Proszę odmienić czasowniki i uzupełnić luki odpowiednimi słowami.

arbeiten – funktionieren - verschlafen – arbeiten – tun

Markus Schmidt [1] . . . . . . . . . . als Polizist, deswegen muss er sehr oft in der Nacht [2] . . . . . . . . . . . Obwohl er Nachtschicht nur 3 Mal pro Woche macht, ist das für ihn sehr problematisch und er [3] . . . . . . . . . . immer. Obwohl er letztens einen neuen Wecker im Internet gekauft hat, verschläft er aber noch, weil es nicht [4] . . . . . . . . . . . Was kann der arme Markus [5] . . . . . . . . . . ?

1.	arbeitet
2.	arbeiten
3.	verschläft
4.	funktioniert
5.	tun

sollen – hängen – bekommen – sammeln – bleiben – schälen – klettern

Das Aufstellen des Maibaumes ist bis jetzt in Deutschland und Österreich ein traditionelles Fest. Der Maibaum wird am 1. Mai aufgestellt. Getreu der Tradition [6] . . . . . . . . . . . er aus dem Wald geholt werden und der Baum sollte möglichst hoch sein. Man [7] . . . . . . . . . . Stamm des Baumes, weil er keine Rinde haben soll. Oben [8] . . . . . . . . . . nur kleine Krone, die mit einem Kranz, Bändern aber auch mit den Symbolen der Handwerker geschmückt wird. Manchmal [9] . . . . . . . . . . man auch ein Herz an den Baum, weil der Mai der Monat der Verliebten ist. Junge Männer [10] . . . . . . . . . . auf den Baum um Spitze zu erreichen. Man [11] . . . . . . . . . . auch das Geld bei den Zuschauern und der Gewinner, der die Spitze erklimmert, [12] . . . . . . . . . . es als Preis.

6.	soll
7.	schält
8.	bleibt
9.	hängt
10.	klettern
11.	sammelt
12.	bekommt

einladen – einladen – sein – vorbereiten – zählen – warten – entspannen – zubereiten – backen – erwarten – aufräumen

Das Wochenende - das [13] . . . . . . . . . . ist die schönste Zeit in der Woche. Ich [14] . . . . . . . . . . diese Zeit mit Hoffnung und Ungeduld. Dieses Wochenende war aber etwas anders, weil ich am Sonntag Geburtstag hatte und musste viele Sachen [15] . . . . . . . . . . . Ich wollte zuerst meine Gäste ins Restaurant [16] . . . . . . . . . . , aber ich habe mich am Ende auf eine kleine Party zu Hause entschieden. Ich durfte aber nicht alle [17] . . . . . . . . . . , weil meine Wohnung sehr klein ist. Am Samstag musste ich zuerst Einkäufe machen, dann meine Wohnung [18] . . . . . . . . . . und am Abend Torte [19] . . . . . . . . . . und das Essen für nächsten Tag [20] . . . . . . . . . . . Am Sonntag konnte mich etwas [21] . . . . . . . . . . , weil alles schon vorbereitet war und konnte ich auf meine Gäste [22] . . . . . . . . . . . Zwar wollte ich keine Geschenke, aber ja, ich kann immer auf meine Freunde [23] . . . . . . . . . . . Wir haben einen angenehmen Abend zusammen verbracht, es war sehr nett und zwar hatte ich viel Arbeit mit Vorbereitung vor der Party, trotzdem hat sie sich mir gelohnt, weil ich viel Spaß gehabt habe.

13.	ist
14.	erwarte
15.	vorbereiten
16.	einladen
17.	einladen
18.	aufräumen
19.	backen
20.	zubereiten
21.	entspannen
22.	warten
23.	zählen

2. Grammatik [gramatik] / Gramatyka:

Übersetzen Sie bitte die Sätze. / Proszę przetłumaczyć zdania.

a) To jest chłopak mojej siostry.

Das ist der Freund meiner Schwester.

b) Przyjaciele mamy przychodzą do nas w piątek.

Die Freunde meiner Mutter kommen am Freitag zu uns.

c) Od dwóch tygodni nie widziałem psa mojego sąsiada.

Seit zwei Wochen habe ich den Hund meines Nachbarn nicht gesehen.

d) Okulary babci leżą na stole.

Die Brille der Oma liegt auf dem Tisch.

e) Nauczyciel sprawdza egzaminy uczniów.

Der Lehrer prüft die Prüfungen der Schüler.

Verbinden Sie bitte die Sätze mit „obwohl". / Proszę połączyć zdania za pomocą „obwohl".

a) Ich bin erkältet. Ich gehe zur Arbeit.

Obwohl ich erkältet bin, gehe ich zur Arbeit. / Ich gehe zur Arbeit, obwohl ich erkältet bin.

b) Ich habe die Prüfung nicht bestanden. Ich habe viel gelernt.

Obwohl ich viel gelernt habe, habe ich die Prüfung nicht bestanden. / Ich habe die Prüfung nicht bestanden, obwohl ich viel gelernt habe.

c) Ich bin nicht dick. Ich will abnehmen.

Obwohl ich nicht dick bin, will ich abnehmen. / Ich will abnehmen, obwohl ich nicht dick bin.

d) Das ist nur eine Haltestelle. Ich will nicht zu Fuß gehen.

Obwohl das nur eine Haltestelle ist, will ich nicht zu Fuß gehen. / Ich will nicht zu Fuß gehen, obwohl das nur eine Haltestelle ist.

e) Ich habe 10 Stunden geschlafen. Ich fühle mich schläfrig.

Obwohl ich 10 Stunden geschlafen habe, fühle ich mich schläfrig. / Ich fühle mich schläfrig, obwohl ich 10 Stunden geschlafen habe.

Ergänzen Sie die richtige Modalverben im Präteritum. / Proszę wypełnić luki poprawnymi formami czasowników modalnych w czasie przeszłym.

sollen - dürfen – können - mögen – müssen

a) Als ich klein war,

mochte

ich keine Spargel.

b) Als sie 15 war,

durfte

sie nicht auf der Party bis 12:00 bleiben.

c) Wir

mussten

alles früher vorbereiten, bevor Oma kam.

d) Du

solltest

sie begleiten aber sie ist alleine gegangen.

e) Ich

konnte

nicht schwimmen, als ich 10 Jahre alt war.

LEKCJA 42

Wie sieht die deutsche Schule aus?

Na czterdziestej drugiej lekcji nauczysz się:

• słownictwa związanego z różnymi typami szkół,
• z gramatyki: jak tworzyć rzeczowniki złożone,
• dowiesz się jak wygląda system kształcenia w Niemczech.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

dauern [dauean] - trwać
erweitern [eawajtean] - rozszerzać
bestehen [besztejn] - zdawać
vertiefen [featifn] - pogłębiać
vorbereiten [foaberajtn] - przygotowywać
betragen [betragn] - wynosić, opiewać
folgen [folgn] - iść za czymś, następować
abschließen [apszlisn] - kończyć
sich kümmern [ziś kymean] - troszczyć się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

die Allgemeinbildung [algemajnbyldunk] - wykształcenie ogólne
die Grundschule [grundszule] - szkoła podstawowa
der Schultyp [szultyp] - rodzaj szkoły
das Abitur [abitua] - matura
die Technische Fachhochschule [technysze fachhochszule] - technikum
die Berufsschule [berufsszule] - szkoła zawodowa
die Schulpflicht [szulpflyśt] - obowiązek szkolny
die Leistung [lajstunk] - osiągnięcie
der Abschluss [abszlus] - ukończenie
die Hauptschule [hauptszule] - szkoła główna
die Realschule [realszule] - szkoła realna
das Gymnasium [gymnazjum] - w Niemczech odpowiednik polskiego liceum
die Gesamtschule [gezamtszule] - zespół szkół
die Fachschule [fachhochszule] - studium
die Hochschule [hochszule] - szkoła wyższa
der Lebensweg [lejbensweeg] - ścieżka życiowa

3. Inne / Andere [andere]:

zwischen [cwyszn] - pomiędzy
allgemeinbildend [algemeinbyldend] - kształcący ogólnie
zugleich [cuglajś] - równocześnie
je nach [je nah] - w zależności od czegoś
beziehungsweise [bezijungswajze] - lub też
falls [fals] - jeżeli
dank [dank] - dzięki
es lohnt sich [es lont ziś] - opłaca się

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]:

Rzeczowniki złożone / Komposita
Cechą charakterystyczną dla języka niemieckiego jest tworzenie rzeczowników złożonych. Rzeczowniki złożone składają się z dwóch, a czasem nawet więcej części. Należy pamiętać o fakcie, że ostatni człon jest zawsze rzeczownikiem i od niego zależy rodzaj gramatyczny całego złożenia.
hoch (wysoki) + die Schule (szkoła) = die Hochschule (szkoła wyższa)
der Grund (podstawa) + die Schule (szkoła) = die Grundschule (szkoła podstawowa)
das Fach (dziedzina) + die Schule (szkoła) = die Fachschule (studium)

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]:

Wie sieht die deutsche Schule aus?
In Polen müssen alle Kinder 6 Jahre die Grundschule besuchen, dann gehen sie für 3 Jahre auf das Gymnasium und danach können sie zwischen den folgenden Schultypen wählen:

Lyzeum – die allgemeinbildende Schule, die drei Jahre dauert und an dem man nach einer erfolgreichen Abschlussprüfung das Abitur erhält.

Technische Fachhochschule – diese dauert vier Jahre und soll die Allgemeinbildung erweitern und zugleich den Beruf lehren. Nach vier Jahren hat man eine abgeschlossene Berufsausbildung, aber man kann auch das Abitur am Ende machen.

Berufsschule – die Berufsschule dauert zwei Jahre und soll sowohl die Allgemeinbildung vertiefen als auch auf das praktische und berufliche Leben vorbereiten.

Das deutsche Schulsystem sieht aber anders aus. Die allgemeine Schulpflicht beträgt je nach Bundesland 9-10 Jahre. Die Grundschule dauert nur vier Jahre und wird von Kindern besucht, die sechs Jahre alt sind. Danach entscheiden die Leistungen der Kinder, welche Schule sie als nächstes besuchen werden. Nach dem Grundschulabschluss kann man die Hauptschule (5-6 Jahre), oder die Realschule (6 Jahre), das Gymnasium (8-9 Jahre) oder die Gesamtschule besuchen. Auf die Schule folgt eine dreijährige Berufsausbildung, falls keine weiterführende Fach- oder Hochschule besucht wird. Auf dem Gymnasium ist die Schulzeit am längsten, weil man diese Schule mit dem Abitur abschließt. Wenn jemand das Abitur hat, kann er sich um einen Platz an einer Universität bewerben.
Sowohl in Polen als aus in Deutschland spielt die Ausbildung eine große Rolle auf unserem Lebensweg und dank guter Leistungen in der Schule kann man in der Zukunft eine große Karriere machen. Zwar kostet dies viel Arbeit aber es lohnt sich in die eigene Zukunft zu investieren.
Jak wygląda niemiecka szkoła?
W Polsce wszystkie dzieci muszą uczęszczać 6 lat do szkoły podstawowej, później idą na 3 lata do gimnazjum, a następnie mogą wybrać pomiędzy następującymi rodzajami szkół:

Liceum – szkoła ogólnokształcąca, która trwa 3 lata i na koniec szkoły zdaje się na koniec maturę.

Technikum – które trwa 4 lata, powinno poszerzyć wiedzę ogólną i w tym samym czasie nauczyć zawodu. Po 4 latach nauki ma się wykształcenie zawodowe, ale można też zdawać maturę.

Szkoła zawodowa – szkoła zawodowa trwa 2 lata i powinna pogłębić wiedzę ogólną, a także przygotować praktycznie do życia zawodowego.

Niemiecki system szkolny wygląda jednak inaczej. Obowiązek szkolny dotyczy w zależności od bundeslandu 9-10 lat. Szkoła podstawowa trwa tylko 4 lata i chodzą do niej wszystkie dzieci, które ukończyły 6 lat. Później decydują wyniki dzieci, do której szkoły dalej pójdą. Po ukończeniu szkoły podstawowej idzie się do szkoły głównej (8-9 lat), lub też szkoły realnej (6 lat), gimnazjum (8-9 lat) albo zespołu szkół. Po szkole następuje na ogół 3 lata kształcenia zawodowego, jeśli nie uczęszcza się dalej do studium bądź na uniwersytet. W gimnazjum czas szkolny trwa najdłużej, dlatego że kończy się je maturą. Jeśli ktoś ma maturę, może ubiegać się o miejsce na uczelni.
Zarówno w Polsce jak i w Niemczech wykształcenie odgrywa bardzo ważną rolę na naszej ścieżce życia. Dzięki dobrym wynikom w szkole można zrobić dużą karierę w przyszłości. Wprawdzie kosztuje to dużo pracy, ale opłaca się zatroszczyć o własną przyszłość.

ZADANIA / Aufgaben:

1. Wie sieht das Schulsystem in Polen im Vergleich zu dem in Deutschland aus? Ergänzen Sie die Grafik. / Jak wygląda system szkolny w Polsce a jak w Niemczech? Proszę uzupełnić grafikę.

POLEN

				Lyzeum (3 Jahre)	\
			/			Hochschule
Grundschule (6 Jahre)	---	Gymnasium (3 Jahre)	---	Technische Fachhochschule (4 Jahre)	/
			\
				Berufsschule (2 Jahre)

DEUTSCHLAND

		Hauptschule (8-9 Jahre)
	/		\
Grundschule (4 Jahre)	---	Realschule (6 Jahre)		Fachhochschule
	\	Gymnasium (8-9 Jahre)	/
	\		X
		Gesamtschule (8-9 Jahre)	---	Hochschule

2. Bilden Sie bitte die Nomenform und schreiben Sie bitte die Bedeutungen dazu. / Proszę zbudować rzeczowniki i dopisać ich znaczenia.

a) früh + das Stück =

das Frühstück - śniadanie

b) alt + die Stadt =

die Altstadt – stare miasto

c) unter + der Arm =

der Unterarm - przedramię

d) das Auto + die Bahn =

die Autobahn - autostrada

e) das Auto + die Bahn + aus + die Fahrt =

die Autobahnausfahrt – zjazd z autosrady

f) die Orangen + der Saft =

der Orangensaft – sok pomarańczowy

g) die Kinder + das Zimmer =

das Kinderzimmer – pokój dziecięcy

h) nach + der Name =

der Nachname - nazwisko

i) weiß + das Brot =

das Weißbrot – biały chleb

j) neben + die Rolle =

die Nebenrolle – rola poboczna, drugoplanowa

LEKCJA 41

Wenn die Ferien kommen...

Na czterdziestej pierwszej lekcji nauczysz się:

• słownictwa związanego z różnymi formami spędzania wakacji,
• z gramatyki: jak tworzyć czas przyszły Futur I,
• dowiesz się jak Niemcy najchętniej spędzają wakacje.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

scheinen [szajnn] - świecić
genießen [genisn] - rozkoszować się
sich entscheiden [ziś entszajdn] - decydować się
verbringen [feabringn] - spędzać
sich erholen [ziś erholn] - odpoczywać
sich bemühen [ziś bemyjn] - starać się
vorbereiten [foaberajtn] - przygotowywać się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

der Gedanke [gedanke] - myśl
der Leckerbissen [lekabyssn] - smakołyk
das Gebirge [gebiyge] - góry
das Wanderlager [wandealaga] - obóz wędrowny
das Vergnügen [feagnygn] - przyjemność
die Erholung [eaholunk] - odpoczynek
das Meer [mea] - morze

3. Inne / Andere [andere]:

plötzlich [plytzlyś] - nagle
normalerweise [normalawajze] - zwykle
wahrscheinlich [warszajnlyś] - prawdopodobnie
vielleicht [filajśt] - może
darüber [daryba] - o tym
sicher [zysia] - pewnie
angenehm [angenejm] - przyjemnie
pur [pua] - czysty, nieskazitelny

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]:

Czas przyszły złożony / Futur I
Czas przyszły Futur I jest czasem złożonym i jak jego nazwa na to wskazuje - składa się z dwóch części:
– czasownika werden, który odmieniony znajduje się na drugim miejscu w zdaniu,
– drugiego czasownika, który znajduje się na końcu zdania w nieodmienionej formie bezokolicznika, np.:
Wahrscheinlich werde ich zu meiner Oma fahren.
Ich werde ins Gebirge fahren.
Ich werde meine Ferien in meinem Garten verbringen.

Partizip I = werden + Infinitiv

Czasownik werden jest czasownikiem nieregularnym i odmieniamy go w następujący sposób:

ich	werde
du	wirst
er,sie es	wird
wir	werden
ihr	werdet
sie, Sie	werden

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]:

Wenn die Ferien kommen...
Wenn die Tage länger sind und die Sonne intensiver scheint, fängt man plötzlich mit Gedanken über die Ferien an. Alle wollen die sonnigen Tage genießen und es ist bestimmt besser auf dem Strand zu liegen als auf dem Schreibtisch im Büro zu sitzen. Einige kaufen ihre Flugtickets viel früher, andere entscheiden sich ganz spontan für einen kleinen Urlaub. Wie verbringt man normalerweise Ferien? Es wurden drei verschiedene Personen befragt, hier finden Sie die Antworten:
Anna, 15 Jahre alt, Schülerin
Wahrscheinlich werde ich zu meiner Oma fahren, um mich dort zu erholen. Meine Oma ist immer sehr zufrieden, wenn ich komme. Sie bemüht sich, gutes Essen für mich zu kochen. Ich mag das sehr, weil meine Mutter nie Zeit dafür hat, solche Leckerbissen vorzubereiten.
Christian, 24 Jahre alt, Student
Ich werde ins Gebirge fahren. Vielleicht werde ich mit meinen Freunden 2 Wochen in einem Wanderlager verbringen, aber wir haben darüber noch nicht gesprochen.
Lena, 40 Jahre alt, Lehrerin
Ich werde meine Ferien zu Hause, in meinem Garten verbringen. Ich bin sicher, dass die Ferien ein wahres Vergnügen und Erholung nach der wirklich schweren Arbeit sein werden. Ich hoffe, dass ich diese 2 Monate angenehm verbringen werde.
Egal ob am Meer, in den Bergen, bei der Familie oder zu Hause - die wichtigste Sache ist, etwas Zeit für sich selbst und für die pure Erholung zu finden.

Kiedy nadchodzą wakacje...
Kiedy dni są dłuższe, a słońce świeci coraz bardziej intensywnie nagle zaczynamy myśleć o wakacjach. Wszyscy chcą rozkoszować się słonecznymi dniami i z pewnością przyjemniej jest leżeć na plaży niż siedzieć za biurkiem w biurze. Niektórzy kupują bilety lotnicze dużo wcześniej, inni decydują się zupełnie spontanicznie na mały urlop. Jak spędza się zazwyczaj wakacje? Zapytaliśmy trzy różne osoby, poniżej odpowiedzi:
Anna, 15 lat, uczennica
Najprawdopodobniej pojadę do mojej babci, żeby sobie tam odpocząć. Moja babcia jest zawsze bardzo zadowolona, kiedy przyjeżdżam. Stara się ugotować dla mnie dobre jedzenie. Bardzo to lubię, ponieważ moja mama nigdy nie ma czasu, żeby przygotowywać takie smakołyki.
Christian, 24 lata, student
Jadę w góry. Może spędzę 2 tygodnie na obozie wędrownym z moimi przyjaciółmi ale jeszcze o tym nie rozmawialiśmy.
Lena, 40 lat, nauczycielka
Spędzę wakacje w domu, w moim ogrodzie. Jestem pewna, że wakacje będą prawdziwą przyjemnością i wypoczynkiem po naprawdę ciężkiej pracy. Mam nadzieję, że przyjemnie spędzę te 2 miesiące.
Bez różnicy czy nad morzem, w górach, u rodziny czy w domu- najważniejszą rzeczą jest, żeby znaleźć czas dla samego siebie i na prawdziwy odpoczynek.

ZADANIA / Aufgaben:

1. Verbinden Sie bitte die Nomen mit den Verben./ Proszę połączyć rzeczowniki z czasownikami.

ins Gebirge	fahren
Freizeit	haben
Leckerbissen	scheint
Sonne	genießen
Vergnügen	essen

ins Gebirge fahren; Freizeit genießen; Leckerbissen essen; Sonne scheint; Vergnügen haben

2. Konjugieren Sie bitte das Verb werden./ Proszę odmienić czasownik werden.

ich	werde
du	wirst
er,sie es	wird
wir	werden
ihr	werdet
sie, Sie	werden

3. Übersetzen Sie die Sätze ins Deutsche. / Proszę przetłumaczyć zdania na niemiecki.

a) W wakacje pojadę nad morze.

In den Ferien werde ich ans Meer fahren.

b) Najprawdopodobniej pojadę do babci.

Wahrscheinlich werde ich zur Oma fahren.

c) Mój wolny czas będę spędzać w domu.

Meine Freizeit werde ich zu Hause verbringen.

d) W wolnym czasie będę rozkoszować się słonecznymi dniami.

In der Freizeit werde ich die sonnigen Tage genießen.

e) Mam nadzieję, że miło spędzę mój czas wolny.

Ich hoffe, dass ich die Freizeit angenehm verbringen werde.

LEKCJA 40

Was soll man machen, um fit zu sein?

Na czterdziestej lekcji nauczysz się:

• co trzeba robić, żeby być w dobrej formie,
• z gramatyki: jak budować zdania okolicznikowe celu,
• przydatnych zwrotów, jak mówić o zdrowym trybie życia.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

anfangen [anfangn] - zaczynać
abnehmen [abnejmn] - chudnąć
aussehen [auszejn] - wyglądać
sich gewöhnen [ziś gewyn] - przyzwyczajać się
vergessen [feagesn] - zapominać
vermeiden [feamajdn] - unikać
enthalten [enthaltn] - zawierać
verlangen [fealangn] - domagać się czegoś
sich lohnen [ziś lonen] - opłacać się
versuchen [feazuchn] - próbować

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

der Rock [rok] - spódnica
der Vorsatz [foazac] - postanowienie
der Strand [sztrand] - plaża
das Sporttreiben [szporttrajbn] - uprawianie sportu
die Diät [dijet] - dieta
der Körper [kyrpa] - ciało
die Anstrengung [ansztrengunk] - wysiłek
die Ernährungsweise [eanejrungswajze] - sposób odżywiania się
das Fett [fett] - tłuszcz
das Cholesterin [cholesterin] - cholesterol
der Fruchtsaft [fruśtzaft] - sok owocowy
der Raucher [rałcher] - palacz
die Krankheit [krankhajt] - choroba
der Wille [wyle] - wola

3. Inne / Andere [andere]:

in guter körperlicher Form sein [in guta kyrpealysia foam zajn] - być w dobrej formie fizycznej
fit werden [fyt weadn] - być sprawnym
auf diese Art und Weise [auf dize art unt wajze] - w ten sposób
immun [immun] - odporny
fit bleiben [fyt blajbn] - pozostać sprawnym
stolz sein [sztolc zajn] - być dumnym

4. Przydatne zwroty / Nützliche Redemittel [nyclysie rejdemytel]:

langsam essen - jeść powoli
positiv denken - myśleć pozytywnie
Man sollte in regelmäßigen Zeitabständen kleine Portionen essen - Należy jeść małe porcje w regularnych odstępach czasu
gut motiviert sein - być dobrze zmotywowanym
sich gesund ernähren - zdrowo się odżywiać

5. Gramatyka/Grammatik [gramatik]:

Zdania celowe z um...zu / Finalsätze mit um...zu
Zdania celowe odpowiadają na pytania Po co? W jakim celu? Budując zdanie celowe łączymy je ze zdaniem głównym przy pomocy spójnika um, po którym następuje reszta zdania, na którego końcu stoi łącznik zu i bezokolicznik, np.:
Alle machen neue Vorsӓtze und sind motiviert, um fit zu werden. – Wszyscy robią nowe postanowienia i są bardzo zmotywowani, żeby być w formie.
Man kann viel dafür tun, um gesund und fit zu bleiben – Można dużo robić, żeby pozostać zdrowym i w formie.
Uwaga! Jeśli czasownik jest rozdzielny, zu wstawiamy między czasownik i przedrostek w następujący sposób:
abnehmen – abzunehmen
aussehen – auszusehen

6. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]:

Was soll man tun, um fit zu sein?
Mit Frühlingsbeginn sieht man viele Personen auf den Straßen, die mit dem Sport anfangen. Wenn man an kurze Hosen, Bikini und kurzen Röcke denkt, will man sofort ein Paar Kilo abnehmen. Alle machen neue Vorsätze und sind hochmotiviert, um fit zu werden. Jeder möchte in einer guten körperlichen Verfassung sein. Was soll man machen, um besser auf dem Strand auszusehen?
Das Sporttreiben ist sehr wichtig. Während der Übungen arbeitet unser ganzer Körper, und auf diese Art und Weise gewöhnt man ihn an körperliche Anstrengung, baut Muskeln auf.
Man sollte darüber hinaus nicht auf eine gesunde Ernährungsweise verzichten. Es ist gut, einige Ernährungsweisen zu verändern. Man sollte nicht zu viele tierische Fette und Süßigkeiten essen, weil unsere Diät nicht so viel Cholesterin enthalten sollte. Man sollte viel Obst und Gemüse essen aber auch Fruchtsäfte und Mineralwasser trinken. Zigaretten und Alkohol sind sehr ungesund. Raucher sind körperlich schwächer und weniger immun gegen Krankheiten. Man kann viel dafür tun, um gesund und fit zu bleiben. Zwar sollte man disziplinierter und motivierter sein, aber unser Körper wird uns dann später dafür danken. Nach einiger Zeit wird der Sommer kommen und wir werden sehr stolz darauf sein, was wir für eine gute Figur am Strand abgeben. Co trzeba robić, żeby być w formie?
Z początkiem wiosny widzi się wiele osób na ulicach, które zaczynają ze sportem. Kiedy myśli się o krótkich spodenkach, bikini i spódniczkach, chce się natychmiast schudnąć kilka kilo. Wszyscy robią nowe postanowienia i są bardzo zmotywowani, żeby być w formie. Każdy chce być wysportowany. Co powinno się robić, żeby wyglądać lepiej na plaży?
Bardzo ważne jest uprawianie sportu. Podczas ćwiczeń pracuje nasze całe ciało, w ten sposób przyzwyczaja się do wysiłku i nasze mięśnie lepiej wyglądają. Nie można też zapomnieć o diecie. Dobrze jest też zmienić złe nawyki żywieniowe. Nie powinno się jeść zbyt dużo tłuszczy zwierzęcych i słodyczy, ponieważ nasza dieta nie może zawierać za dużo cholesterolu. Powinno się za to jeść za dużo owoców i warzyw jak również pić soki owocowe i wodę mineralną. Papierosy i alkohol są niezdrowe. Palacze są słabsi i mniej odporni na choroby.
Można dużo robić, żeby pozostać w formie. Wprawdzie trzeba być zmotywowanym ale nasze ciało później nam za to podziękuje. Wymaga to oczywiście dyscypliny i silnej woli ale opłaca się spróbować zrobić wszystko co jest w naszej mocy. Po pewnym czasie przyjdzie lato i będziemy bardzo dumni z tego, że tak dobrze wyglądamy na plaży.

ZADANIA / Aufgaben:

1. Finden Sie bitte die entsprechende Wörter im Text. / Proszę znaleźć odpowiednie słowa w tekście.

a) Die Art und Weise, wie man isst.

die Ernährungsweise

b) Dort kann man sich sonnen und das Rauschen des Meers hören.

der Strand

c) Wenn man weniger Kalorien isst.

die Diät

d) Die Person, die Zigaretten raucht.

der Raucher

2. Kreuzen Sie die richtige Antwort an. / Proszę zakreślić odpowiednią odpowiedź.

A) Im Frühling machen alle mehr Sport, weil...
a) sie abnehmen wollen.
b) sie zunehmen wollen.
c) das Wetter schön ist.
d) sie viel Freizeit haben.

a)

B) Wenn man viel Sport macht, …
a) hat man bessere Laune.
b) hat man starke Muskeln.
c) isst man weniger.
d) arbeitet man besser.

b)

C) Man soll nicht so viele tierische Fett essen, weil...
a) diese viel Cholesterin enthalten.
b) Vegetarier gesünder sind.
c) man dann bessere Leistungen im Sport erzielen kann.
d) man ohne Fleisch länger lebt.

a)

3. Verwenden Sie die Sätze mit um...zu und beantworten Sie die Fragen. / Proszę połączyć zdania za pomocą um…zu i odpowiedzieć na pytania.

- Wozu treibst du Sport?
- Ich treibe Sport, ...

a) fit bleiben

Ich treibe Sport, um fit zu bleiben.

b) ein Paar Kilo abnehmen

Ich treibe Sport, um ein Paar Kilo abzunehmen.

c) gesünder zu sein

Ich treibe Sport, um gesünder zu sein.

d) mich erholen

Ich treibe Sport, um mich zu erholen.

e) länger an der frischen Luft sein

Ich treibe Sport, um länger an der frischen Luft zu sein.

f) den Alltag vergessen

Ich treibe Sport, um den Alltag zu vergessen.

LEKCJA 39

Mein Wecker funktioniert nicht!

Na trzydziestej dziewiątej lekcji nauczysz się:

• słownictwa związanego z pisaniem reklamacji,
• z gramatyki: dowiesz się jak budować zdania z „obwohl” (chociaż),
• dowiesz się jak w krajach niemieckojęzycznych powinna wyglądać dobrze napisana reklamacja.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

verschlafen [feaszlafn] - zasypiać
anrufen [anrufn] - dzwonić, telefonować
umtauschen [umtauszn] - wymieniać
besprechen [beszpreśn] - omawiać
klingeln [klingeln] - dzwonić
mitteilen [mittajln] - powiadamiać
erhalten [eahaltn] - otrzymywać
zurückbekommen [curykbekomn] - odzyskiwać
gefallen [gefaln] - podobać się
erwarten [eawartn] - oczekiwać
brauchen [brauchn] - potrzebować
bitten [bitn] - prosić
bearbeiten [beabajtn] - opracowywać, rozpatrywać
sich freuen [ziś frojen] - cieszyć się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

der Wecker [weka] - budzik
der Polizist [polycyst] - policjant
die Nachtschicht [nachtsziśt] - nocna zmiana
das Schreiben [szrajbn] - pismo
der Reklamationsbrief [reklamationsbrif] - list reklamacyjny
der Hersteller [heasztela] - producent
die Rückerstattung [rykeasztatunk] - zwrot
der Fall [fal] - przypadek
die Antwort [antfoat] - odpowiedź
das Gerät [gerejt] - urządzenie

3. Inne / Andere [andere]:

obwohl [obwol] - chociaż
deswegen [dezwejgn] - dlatego
bereits [berajts] - już
hiermit [hijamyt] - niniejszym
schriftlich [szryftlyś] - pisemny
leider [lajda] - niestety
enweder... oder [entwejda... oda] - albo... albo
möglich [myglyś] - możliwe
daher [dahea] - z tego powodu

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]:

Zdanie przyzwalające z obwohl (chociaż) Zdanie przyzwalające odpowiada na pytanie mimo czego?, zaczyna się od spójnika obwohl (chociaż) i jest zdaniem pobocznym (czasownik na końcu zdania). Używając obwohl podkreśla się, że zdanie poboczne wprowadzone przy pomocy spójnika jest przeciwieństwem do zdania głównego. Np.:
Obwohl sie viel Geld hat, ist sie nicht glücklich. (Chociaż ona ma dużo pieniędzy, nie jest szczęśliwa.)
Obwohl er ein neues Auto gekauft hat, ist er nicht glücklich. (Chociaż kupił nowy samochód, nie jest szczęśliwy.)
Obwohl Christoph viel gelernt hat, hat er die Prüfung nicht bestanden. (Chociaż Christoph dużo się uczył, nie zdał egzaminu.)

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]:

Mein Wecker funktioniert nicht!
Markus Schmidt arbeitet als Polizist, deswegen muss er sehr oft in der Nacht arbeiten. Obwohl er drei Mal pro Woche Nachtschicht hat, ist das für ihn sehr problematisch und er verschläft immer. Obwohl er letztens einen neuen Wecker im Internet gekauft hat, verschläft er aber noch, weil dieser nicht funktioniert. Er ruft den Hersteller des Weckers an und bekommt eine Information, dass er ein Schreiben schicken soll. Er schreibt einen Reklamationsbrief, weil er entweder dieses Produkt umtauschen oder das Geld zurückbekommen will.
Betreff: Reklamation, Rechnung Nr. 2732028

Sehr geehrte Damen und Herren,
wie bereits telefonisch besprochen, möchte ich Ihnen hiermit schriftlich meine Reklamation mitteilen. Ich habe den bei Ihnen bestellten Wecker vor 2 Wochen erhalten und obwohl der Wecker mir sehr gefällt, klingelt dieser leider nicht. Bitte, senden Sie mir entweder einen neuen Wecker, der funktioniert, oder wenn das nicht möglich wäre, erwarte ich eine Rückerstattung. Ich brauche den Wecker. Deswegen würde ich Sie daher bitten, diesen Fall so schnell wie möglich zu bearbeiten.
Ich freue mich auf Ihre Antwort und auf ein neues Gerät.

Mit freundlichen Grüßen,
Markus Schmidt
Mój budzik nie działa!
Markus Schmidt pracuje jako policjant, dlatego bardzo często musi pracować w nocy. Chociaż ma zmianę nocną 3 razy w tygodniu, jest to dla niego trudne, ponieważ bardzo często zasypia. Chociaż kupił ostatnio przez internet nowy budzik, wciąż zasypia, ponieważ on nie działa. Markus dzwoni do producenta budzika i dostaje informację, że powinien napisać pismo. Pisze list reklamacyjny, ponieważ chce wymienić produkt albo dostać pieniądze z powrotem.
Dotyczy: Reklamacja, Nr. rachunku 2732028

Szanowni Państwo!
Jak już omówiliśmy to telefonicznie, niniejszym chcę powiadomić Państwa pisemnie o mojej reklamacji. 2 tygodnie temu otrzymałem zamówiony u Państwa budzik i chociaż budzik mi się podoba, niestety nie dzwoni. Proszę, niech wyślą mi Państwo albo nowy budzik, który działa albo jeśli nie byłoby to możliwe, oczekuję zwrotu mojej opłaty. Potrzebuję tego budzika dlatego niniejszym będę Państwa prosić o jak najszybsze rozpatrzenie mojego przypadku.
Cieszę się na odpowiedź od Państwa i na nowe urządzenie.

Z serdecznymi pozdrowieniami,
Markus Schmidt

ZADANIA / Aufgaben:

1. Bringen Sie die Texteile in die richtige Reihenfolge. / Proszę uporządkować fragmenty tekstu w kolejności.

a) Sehr geehrte Damen und Herren,

b) Mit freundlichen Grüßen

c) Bitte, senden Sie mir entweder einen neuen Wecker, der funktioniert, oder wenn das nicht möglich wäre, erwarte ich eine Rückerstattung. Ich brauche den Wecker. Deswegen würde ich Sie daher bitten, diesen Fall so schnell wie möglich zu bearbeiten.

d) Ich freue mich auf Ihre Antwort und ein neues Gerät.

e) Betreff: Reklamation, Rechnung Nr. 2732028

f) Wie bereits telefonisch besprochen, möchte ich Ihnen hiermit schriftlich meine Reklamation mitteilen. Ich habe den bei Ihnen bestellten Wecker vor 2 Wochen erhalten und obwohl der Wecker mir sehr gefällt, klingelt dieser leider nicht.

g) Markus Schmidt

1	2	3	4	5	6	7
e)	a)	f)	c)	d)	b)	g)

2. Bilden Sie die Sätze mit „obwohl”. / Proszę utworzyć zdania z „obwohl”.

a) Ich lerne viel. Ich bekomme schlechte Noten.

Obwohl ich viel lerne, bekomme ich schlechte Noten.

b) Wir haben uns vor 2 Tagen gesehen. Ich vermisse ihn.

Obwohl wir uns vor 2 Tagen gesehen haben, vermisse ich ihn.

c) Ich bin sehr früh aufgestanden. Ich habe mich verspätet.

Obwohl ich sehr früh aufgestanden bin, habe ich mich verspätet.

d) Sie ist mit Popstar verheiratet. Sie ist nicht glücklich.

Obwohl sie mit Popstar verheiratet ist, ist sie nicht glücklich.

e) Ich bin krank. Ich muss zur Arbeit gehen.

Obwohl ich krank bin, muss ich zur Arbeit gehen.

LEKCJA 38

Der erste Mai

Na trzydziestej ósmej lekcji nauczysz się:

• jak w Niemczech i Austrii świętuje się pierwszy dzień maja,
• przydatnego słownictwa związanego z tradycjami,
• na jakie pytania odpowiada dopełniacz i jak go stosować.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

aufstellen [aufszteln] - ustawiać
holen [holn] - przynosić
schälen [szejln] - korować
schmücken [szmykn] - przyozdabiać
klettern [kletean] - wspinać się
sammeln [zameln] - zbierać
erklimmen [eaklymean] - wspinać się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

das Aufstellen [aufsztejn] - ustawianie
der Maibaum [majbaum] - Drzewko Majowe
der Wald [wald] - las
der Stamm [sztam] - pień
die Rinde [rynde] - kora
die Krone [krone] - korona
der Kranz [kranc] - wieniec
das Band [band] - wstążka
der Handwerker [handweaka] - rzemieślnik
das Herz [heac] - serce
der Verliebte [fealipte] - zakochany
die Spitze [szpytce] - czubek
der Zuschauer [cuszała] - widz
der Gewinner [gewyna] - zwycięzca
der Preis [prajs] - nagroda
das Glück [glyk] - szczęście
das Wachstum [wachstum] - wzrost
der Segen [sejgen] - błogostawieństwo
der Pfingsmontag [pfingsmontak] - poniedziałek Zielonych Świątek

3. Inne / andere [andere]:

getreu der Tradition [getroj dea tradicjon] - według tradycji
nach der Tradition [nach dea tradicjon] - według tradycji
möglichst [myglyśst] - możliwe

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]: Der Genitiv / Dopełniacz

Dopełniacz rzeczownika odpowiada na pytanie wessen? (kogo?, czego?, czyj?) np.:
Das ist das Spielzeug des Kindes.
Większość rzeczowników rodzaju męskiego i nijakiego w liczbie pojedynczej rodzajnik der i das zmienia się na des, dodatkowo rzeczownik otrzymuje końcówkę –s lub –es, np.:
Das ist das Buch des Lehrers.
Das war der Anfang des Krieges.
W przypadku rzeczowników rodzaju żeńskiego i liczby mnogiej zmienia się tylko rodzajnik z die na der, np.:
Das ist die Blume der Mutter.

Wzór deklinacji rodzajników

	m	f	n	Pl.
Nominativ Mianownik Wer? Was?	der	die	das	die
Genitiv Dopełniacz Wessen?	des -es, -s	der	des -es, -s	der
Dativ Celownik Wem? Was?	dem	der	dem	den -en, -n
Akkusativ Biernik Wen? Was?	den	die	das	die

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]: Drzewko Majowe / Der Maibaum

Das Aufstellen des Maibaumes ist bis jetzt in Deutschland und Österreich ein traditionelles Fest. Der Maibaum wird am 1. Mai aufgestellt. Getreu der Tradition soll er aus dem Wald geholt werden und der Baum sollte möglichst hoch sein. Man schält den Stamm des Baumes, weil er keine Rinde haben soll. Oben bleibt nur eine kleine Krone, die mit einem Kranz, Bändern aber auch mit den Symbolen der Handwerker geschmückt wird. Manchmal hängt man auch ein Herz an den Baum, weil der Mai der Monat der Verliebten ist. Junge Männer klettern auf den Baum um DIE Spitze zu erreichen. Man sammelt auch das Geld bei den Zuschauern und den Gewinnern, der die Spitze erklimmert, bekommt es als Preis.
Der Maibaum ist ein Symbol des Glücks und des Wachstums und soll Segen bringen. Er bleibt bis zum Pfingstmontag oder bis zum Monatsende stehen. Ustawianie Drzewka Majowego jest do dziś tradycyjnym świętem w Niemczech i Austrii. Drzewko Majowe ustawia się 1. maja. Według tradycji powinno się je przynieść z lasu i drzewko powinno być możliwie jak najwyższe. Oczyszcza się pień drzewa, ponieważ nie powinien mieć żadnej kory. Na górze zostaje tylko mała korona, którą przyozdabia się wieńcem, wstążkami ale również symbolami rzemieślników. Czasami wiesza się też serce na drzewie, ponieważ maj jest miesiącem zakochanych. Młodzi mężczyźni wspinają się na drzewo, żeby wejść na sam czubek. Zbiera się też pieniądze wśród oglądających i zwycięzca, który wejdzie na szczyt, dostaje je w nagrodę.
Drzewko Majowe jest symbolem szczęścia i wzrostu i powinno zapewnić błogosławieństwo. Drzewko stoi do poniedziałku Zielonych Świątek albo do końca miesiąca.

ZADANIA / Aufgaben:

1. Hier sind Definitionen, finden Sie bitte die Wӧrter im Text. / Tutaj są definicje, proszę znaleźć słowa w tekście.

a) Das bekommt man, wen man einen Wettbewerb gewinnt.

der Preis

b) Die Person, die einen Wettbewerb gewinnt.

der Gewinner

c) Das Fest, das man am 1. Mai in Deutschland und Ӧsterreich feiert.

der Maibaum

d) Jemand, der berufsmӓβig ein Handwerk ausübt.

der Handwerker

e) Die Person, die einen Wettbewerb anschaut.

der Zuschauer

f) Fortuna

das Glück

2. Welche Aussagen sind richtig (R) und welche falsch (F)? Kreuzen Sie an. / Które wypowiedzi są prawdziwe (R) a które fałszywe (F)? Proszę zakreślić.

a) Das Maibaumfest feiert man in allen deutschsprӓchigen Lӓndern. R/F

F

b) Den Baum soll man im Wald finden. R/F

R

c) Man schmückt den Baum mit Blumen und Bӓndern, weil er schӧn sein soll. R/F

F

d) Mai ist der Monat des neuen Lebens. R/F

F

e) Der Gewinner, der die Spitze erklimmert, bekommt das Geld. R/F

R

f) Der Maibaum steht manchmal den ganzen Monat. R/F

R

3. Verwenden Sie das den Nomen im Genitiv. / Proszę użyć rzeczowników w dopełniaczu.

a) Der Name ………………………… ist Bach. (der Mann)

des Mannes

b) Das ist die Meinung ………………………… (der Vater).

des Vaters

c) Das ist das Zentum ………………………… (die Stadt).

der Stadt

d) Das ist die Hauptstadt ………………………… (der Staat).

des Staates

e) Das sind die Hefte ………………………… (die Schüler).

der Schüler

f) Das Ende ………………………… (der Film) hat mir gar nicht gefallen.

des Films

g) Die neue Freundin ………………………… (mein Bruder) ist sehr schӧn.

meines Bruders

h) Die neuen Spielzeuge ………………………… (die Kinder) liegen auf dem Bett.

der Kinder

i) Der Name ………………………… (das Hotel) ist „Viereck“.

des Hotels

j) Wie lautet der Titel ………………………… (die Erzӓhlung)?

der Erzӓhlung

LEKCJA 37

Was hast du am Wochenende gemacht?

Na trzydziestej siódmej lekcji nauczysz się:

• słownictwa związanego z przygotowaniem przyjęcia,
• z gramatyki: stosować czasowniki modalne w czasie przeszłym,
• śpiewać „Sto lat” po niemiecku.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

erwarten [eawartn] - oczekiwać
denken an [denkn an] - myśleć o
vorbereiten [voaberajtn] - przygotowywać
einladen [ajnladn] - zapraszać
sich entscheiden [ziś entszajdn] - decydować się
aufräumen [aufrojmn] - sprzątać
sich entspannen [ziś entszpann] - rozluźniać się
zählen auf [cejln auf] - liczyć na
sich lohnen [ziś lonn] - opłacać się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

das Wochenende [wochenende] - weekend
die Hoffnung [hofnung] - nadzieja
die Ungeduld [ungedult] - niecierpliwość
der Anfang [anfang] - początek
der Geburtstag [gebuatstak] - urodziny
die Einkäufe [einkojfe] - zakupy
die Torte [torte] - tort
das Geschenk [geszenk] - prezent
die Vorbereitung [foaberajtunk] - przygotowanie
der Spaß [szpas] - przyjemność

3. Inne / andere [andere]:

normalerweise [normalawajze] - zwykle
nichts [nyśts] - nic
zwar [cfa] - wprawdzie
angenehm [angenejm] - przyjemnie
trotzdem [trotzdejm] - mimo to

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]: Vergangenheitsformen der Modalverben / Czasy przeszłe czasowników modalnych

Czasowniki modalne (müssen, wollen, können, dürfen, sollen, mögen) tworzą czas przeszły Imperfekt tak jak czasowniki słabe:
temat czasownika + -te + końcówka odpowiadająca osobie

	müssen	kӧnnen	wollen	sollen	dürfen	mӧgen
ich	musste	konnte	wollte	sollte	durfte	mochte
du	musstest	konntest	wolltest	solltest	durftest	mochtest
er, sie, es	musste	konnte	wollte	sollte	durfte	mochte
wir	mussten	konnten	wollten	sollten	durften	mochten
ihr	musstet	konntet	wolltet	solltet	durftet	mochtet
sie, Sie	mussten	konnten	wollten	sollten	durften	mochten

Uwaga!
• 1 i 3 os. liczby pojedynczej jest taka sama,
• czasowniki modalne odmieniają się jak czasowniki słabe, zawsze bez przegłosu.

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]: Das Wochenende

Das Wochenende - das ist die schönste Zeit in der Woche. Ich erwarte diese Zeit mit Freunde, Hoffnung und Ungeduld. Der Freitagabend ist schon der beste Anfang, weil ich normalerweise in der Arbeit bis 16:00 Uhr bin, komme nach Hause zurück und muss an nichts mehr denken. Dieses Wochenende war aber etwas anders, weil ich am Sonntag Geburtstag hatte und musste viele Sachen vorbereiten. Ich wollte zuerst meine Gäste ins Restaurant einladen, aber ich habe am Ende mich auf eine kleine Party zu Hause entschieden. Ich durfte aber nicht alle einladen, weil meine Wohnung sehr klein ist. Am Samstag musste ich zuerst Einkäufe machen, dann meine Wohnung aufräumen und am Abend Torte backen und das Essen für nächsten Tag vorbereiten. Am Sonntag konnte ich mich etwas entspannen, weil alles schon vorbereitet war und ich konnte auf meine Gäste warten. Zwar wollte ich keine Geschenke, aber ja, ich kann immer auf meine Freunde zählen. Als sie gekommen sind, haben sie mir gesungen:
Zum Geburtstag viel Glück,
zum Geburtstag viel Glück,
Zum Geburtstag Alles Gute,
Zum Geburtstag viel Glück!
Wir haben einen angenehmen Abend zusammen verbracht, es war sehr nett und zwar hatte ich viel Arbeit mit Vorbereitung vor der Party, trotzdem hat es sich gelohnt, weil ich viel Spaß gehabt habe. Weekend to najpiękniejszy czas w tygodniu. Czekam na ten czas ze znajomymi, nadzieją i niecierpliwością. Piątkowy wieczór jest najlepszym początkiem, ponieważ zazwyczaj jestem w pracy do 16:00, wracam do domu i nie muszę już o niczym myśleć. Ten weekend był jednak trochę inny, ponieważ w niedzielę miałam urodziny i musiałam przygotować dużo rzeczy. Najpierw chciałam zaprosić moich gości do restauracji ale ostatecznie zdecydowałam się na małe przyjęcie w domu. Nie mogłam jednak zaprosić wszystkich, ponieważ moje mieszkanie jest bardzo małe. W sobotę musiałam najpierw zrobić zakupy, później posprzątać moje mieszkanie i wieczorem upiec tort i przygotować jedzenie na przyszły dzień. W niedziele mogłam sobie trochę odpocząć, ponieważ wszystko było już przygotowane mogłam czekać na moich gości. Wprawdzie nie chciałam żadnych prezentów ale zawsze mogę liczyć na moich przyjaciół. Kiedy przyszli, zaśpiewali mi:
Na urodziny dużo szczęścia,
na urodziny dużo szczęścia,
Na urodziny wszystkiego najlepszego,
Na urodziny dużo szczęścia!
Spędziliśmy razem bardzo miły wieczór, było bardzo miło i w prawdzie miałam dużo pracy z przygotowaniem przyjęcia, mimo to opłacało się, ponieważ miałam dużo zabawy.

ZADANIA / Aufgaben:

1. Was passt hier? Ordnen Sie zu. / Co tu pasuje? Proszę przyporządkować.

A) Ich ... viele Sachen vorberieten.
a) musste
b) müsste
c) musstest

a)

B) Man ... im Deutschunterricht aufmerksam zuhӧren.
a) sollte
b) solltet
c) solltest

a)

C) Er ... nur bis 22:00 auf der Party bleiben.
a) dürfte
b) dürftet
c) durfte

c)

D) Wir ... nichts sehen.
a) kӧnnten
b) kӧnntet
c) konnten

c)

2. Ergӓnzen Sie bitte Text des Liedes. / Proszę uzupełnić tekst piosenki.

Zum Geburtstag viel ...,
Zum Geburtstag viel Glück,
Zum Geburtstag ...,
... Geburtstag viel Glück!

Zum Geburtstag viel Glück,

Zum Geburtstag viel Glück,

Zum Geburtstag Alles Gute,

Zum Geburtstag viel Glück!

3. Lassen Sie die Verben den Substantive zu. / Proszę dopasować czasowniki do rzeczowników.

Spaβ	einladen
auf Wochenende	zӓhlen
Gӓste	machen
Torte	haben
Einkӓufe	backen
auf Freunde	warten

Spaβ haben, auf Wochenende warten, Gӓste einladen, Torte backen, Einkӓufe machen, auf Freunde

zӓhlen 

 

LEKCJA 36

Ostern kommt!

Na trzydziestej szóstej lekcji nauczysz się:

• jak w Niemczech obchodzi się Wielkanoc,
• z gramatyki: budować zdania względne,
• przydatnego słownictwa związanego z Wielkanocą.

1. Czasowniki / Verben [werben]:

fallen [faln] - wypadać
kreisen um [krajzn um] - krążyć wokół
malen [maln] - malować
färben [ferbn] - farbować
verstecken [feasztekn] - ukrywać
rollen [roln] - toczyć
zerbrechen [cerbreśn] - tłuc
holen [holn] - przynosić
anzünden [anzyndn] - zapalać
wünschen [wynszn] - życzyć
sich ändern [ziś endean] - zmieniać się

2. Rzeczowniki / Substantive [zubstantiwe]:

das Erwachen [eawahn] - przebudzenie
die Erinnerung [erinerunk] - pamiątka
die Auferstehung [aufeasztejunk] - zmartwychwstanie
das Weihnachten [wajnahtn] - Boże Narodzenie
der Vollmond [folmond] - księżyc w pełni
die Karwoche [karwoche] - Wielki Tydzień
der Palmsonntag [palmsontak] - Niedziela Palmowa
der Gründonnerstag [gryndoneastak] - Wielki Czwartek
der Karfreitag [karfrajtak] - Wielki Piątek
der Karsamstag [karsamstak] - Wielka Sobota
der Gläubige [glojbige] - wierzący
der Osterbrauch [osteabrauch] - obyczaj wielkanocny
die Ostereier [osteraja] -pisanki
der Sieger [ziga] - zwyciezca
die Schönheit [szynhajt] - piękno
die Gesundheit [gezundhajt] - zdrowie
die Vertreibung [featrajbunk] - wygnanie
der Osterhase [osterhaze] - zając wielkanocny
das Küken [kyken] - pisklę
das Entchen [entsien] - kaczątko

3. Inne / andere [andere]:

sowohl... als auch [zowol... als auch]- zarówno...jak
fest [fest]- stały
ähnlich [enliś]- podobny
bestimmt [besztymt]- na pewno
sicher [zysia]- z pewnością

4. Gramatyka/Grammatik [gramatik]: Zdania względne / Relativsätze

Zdanie względne odpowiada na pytania: jaki? który? i określa rzeczownik zdania głównego, najczęściej występuje jako zdanie podrzędne bezpośrednio po zdaniu głównym, a czasownik w tym zdaniu względnym stoi na końcu zdania. Rolę zaimków względnych w mianowniku pełnią najczęściej der, die, das , die(w mianowniku – Nominativ) i tłumaczymy je jako który, która, które, którzy, np.:
Ich vermisse meine Freundlin, die ich in Deutschland kennengelernt habe. - Tęsknię za moją przyjaciółką, którą poznałam w Niemczech.
Ich mag dieses Kind, das neben Christoph sitzt. - Lubię to dziecko, które siedzi obok Krzysztofa.
Mir gefällt dieser Junge, der im roten Hemd ist. - Podoba mi się ten chłopak, który jest w czerwonej koszuli.

5. Krajoznawstwo / Landeskunde [landeskunde]: Ostern kommt/ Nadchodzi Wielkanoc!

Ostern kommt!
Ostern ist sowohl ein Symbol für das Erwachen der Natur als auch ein christliches Fest, das zur Erinnerung an die Auferstehung von Jesus Christus gefeiert wird. Im Vergleich zu Weihnachten, findet Ostern an keinem festen Datum statt, aber wird immer am ersten Sonntag nach Vollmond gefeiert. Ein Jahr fällt es auf Mitte März, ein anderes Jahr auf Mitte April - das ändert sich immer.
Die Karwoche beginnt mit dem Palmsonntag. Am Gründonnerstag, Karfreitag und Karsamstag gehen die Gläubigen in die Kirche und am Karsamstag, am Abend beginnt die Auferstehungsfeier. Am Ostersonntag wird die Auferstehung Christi gefeiert. Die deutschen Osterbräuche, kreisen ähnlich wie die polnischen, um Ostereier, Wasser und Feuer. Man malt und färbt Eier, die am Ostersonntag zusammen mit Schokoladen im Garten versteckt werden. Die Kinder, die nach den Eiern suchen, haben viel Spaß. Ein anderes Spiel ist Eierrollen. Die Familie nimmt alle Ostereier und rollt diese - die Person, die die wenigsten Eier zerbrochen hat, ist der Sieger. Es gibt noch eine wichtige Tradition, die mit dem Wasser verbunden ist. Man holt in der Osternacht an einer bestimmten Stelle das Osterwasser, das Schönheit und Gesundheit für das ganze Jahr sichern soll. In dieser Nacht zündet man auf Bergen das Osterfeuer zur Wintervertreibung an.
Wenn man Ostersymbole wie bunten Ostereier, Osterhasen, künstliche, kleine Küken und Entchen sieht, ist das ein Signal dafür, dass Ostern kommt. Bald können wir uns gegenseitig „Freue Ostern!” wünschen.

Nadchodzi Wielkanoc!
Wielkanoc jest zarówno symbolem przebudzenia się natury, jak również świętem chrześcijańskim obchodzonym dla przypomnienia Zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. W przeciwieństwie do Świąt Bożego Narodzenia, Wielkanoc nie ma stałej daty, ale jest obchodzona w pierwszą niedzielę po pełni księżyca. Jednego roku wypada w połowie marca, innego w połowie kwietnia, to się zawsze zmienia.
Wielki Tydzień zaczyna się od Niedzieli Palmowej. W Wielki Czwartek, Piątek i Sobotę wierzący idą do kościoła i wieczorem w Wielką Sobotę jest świętowane Zmartwychwstanie Pana. Niemieckie zwyczaje wielkanocne, podobnie jak te polskie krążą wokół jajek wielkanocnych, wody i ognia. Maluje się i farbuje jajka, które w Niedzielę Wielkanocną ukrywa się w ogrodzie razem z czekoladkami. Dzieci, które szukają jajek bardzo dobrze się bawią. Inną zabawą jest toczenie jajek. Rodzina bierze wszystkie jajka wielkanocne i toczy je- ta osoba, która stłucze najmniej jajek jest zwycięzcą. Jest jeszcze jedna ważna tradycja z wodą. W noc Wielkiej Nocy bierze się wodę wielkanocną ze specjalnego miejsca, która powinna zapewnić piękno i zdrowie na cały rok. Tej nocy zapala się również ogień na górach, żeby wypędzić zimę.
Jeśli widzi się symbole wielkanocne takie jak kolorowe jajka, króliczki, sztuczne małe kurczaczki i kaczuszki, jest to sygnał, ze nadchodzi Wielkanoc i że niedługo będziemy życzyć sobie „Wesołych Świąt Wielkej Nocy”!

ZADANIA / Aufgaben:

1. Wie heißen diese Wörter, die mit Ostern verbunden sind? Der erste Buchstabe ist groß geschrieben. / Co to za słowa, które są związane z Wielkanocą? Słowa zaczynają się od wielkiej litery.

a) ied gnuhetsrefuA

die Auferstehung

b) die wohKrace

die Karwoche

c) red sonPltmnaag

der Palmsonntag

d) red cuhaOstbrre

der Osterbrauch

e) sad nKekü

das Küken

f) der Keirtarrgfa

der Karfreitag

2. Ergänzen Sie die Sätze mit dem Relativpronomen im Nominativ. / Proszę uzupełnić zdania zaimkami względnymi.

a) Kennst du diese hübsche Frau, ... gerade gekommen ist?

die

b) Dieses Buch, ... ich zum Geburtstag bekommen habe, hat mir sehr gefallen.

das

c) Kennst du den Name des Filmes, ... heute um 20:00 Uhr im Fernsehen läuft?

der

d) Mozarella ist ein Käse, ... aus Italien kommt.

der

e) Diese Fotos, ... du mir auf der Party gemacht hast, sind echt toll.

die

3. Verbinden Sie die Sätze mit Relativpronomen. / Proszę połączyć zdania zaimkami względnymi.

a) Kannst du mir den Kuli bringen? Er liegt auf dem Tisch.

Kannst du mir den Kuli bringen, der auf dem Tisch liegt?

b) Dort steht der neue Lehrer. Er unterrichtet Deutsch.

Dort steht der neue Lehrer, der Deutsch unterrichtet.

c) Das sind die Grammatikaufgaben. Wir sollen diese Aufgaben bis morgen abgeben.

Das sind die Grammatikaufgaben, die wir bis morgen abgeben sollen.

d) Wo ist die Schokolade? Ich habe die Schokolade gestern gekauft.

Wo ist die Schokolade, die ich gestern gekauft habe?